Gelukkig hebben we de foto’s nog

Gisteravond zat ik buiten met mijn MacBook op schoot. Ik wilde verder gaan met mijn Netflix serie – waar in ik elke vorm van interesse al heb verloren maar toch ga ik door – en zag mijn foto app staan knipperen onderin.

Ik opende de foto app, scrolde door de laatste foto’s en verwijderde gelijk even wat foto’s die ik deze week opgeslagen had voor mijn werk om te publiceren op social media.

Ongemerkt werd ik er verder in gezogen. Natuurlijk veel natuurfoto’s – die ik onderweg schiet op, voor mij, het juiste moment – en veel foto’s van de kinderen.

Veel foto’s zijn spontaan gemaakt: als ik die luchten zie, een kind bezig zie of als ik met een van de kinderen (of allemaal) iets aan het doen ben. Het doel is allemaal hetzelfde: het moment vastleggen.

Meer dan 36000 foto’s zie ik in mijn scherm. Gemaakt vanaf rond 2002 tot nu. De eerste foto’s zijn gemaakt met mijn digitale spiegelreflex camera en daarna, in 2008, vrijwel alleen met mijn iPhone. Ik merk wel dat ik relatief weinig foto’s gemaakt heb in die beginperiode: domweg omdat je niet altijd een grote spiegelreflexcamera mee hebt op pad. Je neemt zoiets bewust mee – met een doel. En dat is iets waardoor elke vorm van spontaniteit verdwijnt.

Foto’s zijn emoties

Iedereen zal het herkennen: bij het zien van een foto heb je heel snel weer een bepaald beeld, vlieg je even weer terug in de tijd. Het zijn niet eens de mijlpalen – maar juist de details. Als ik foto’s maak, dan zijn dat haakjes, ijkpunten waar ik speciale herinneringen aan heb op dat moment. In de hoop dat ik later weer die ‘film’ af kan spelen als ik terugblader.

En ik merk dat het werkt. Zo maak ik altijd een foto van het nummer van een huisje waar wij op vakantie zijn geweest, of het logo van de locatie. Noem het gek – maar dat doe ik expres voor de kinderen, zodat zij, mochten ze het interessant vinden, later terug kunnen zoeken waar ze precies geweest zijn in hun jeugd. En aangezien elke foto een GPS-tag heeft is het terugvinden een eitje. Die foto’s trekken mij weer naar die locatie in mijn hoofd merk ik. Het werkt 🙂

Aan de andere kant kom ik ook foto’s tegen die me heel droevig stemmen. Foto’s van mensen die overleden zijn, foto’s van plaatsen waar ik nooit meer kom en nooit echt bewust afscheid genomen heb, foto’s van speciale situaties die zich nooit meer voor zullen doen en foto’s van hele goede vrienden die ik niet meer zie. Sommige foto’s zijn bewust gemaakt, sommige toevallig maar wekken allemaal weer die fijne herinneringen op. Gek eigenlijk: toch naar foto’s kijken die je pijn doen, maar anderzijds goed voelen omdat het een speciaal iets was. En ‘gelukkig heb ik de foto’s nog’. Want iemand die niet op de foto staat – denk aan een groepsactiviteit van vroeger, een kamp, een feestje, een bijeenkomst – die vergeet je op den duur.

Vooruitblikken

Want foto’s zijn waardevol en zijn pure emotie. Bij sommige dingen weet je zeker dat het eens ophoudt. Even heel zwaar: je eigen leven, maar dat ook van dierbaren. Afgelopen weekend waren mijn ouders hier. Voor de zomer bedacht ik mij ineens dat ik, sinds een staatsieportret 40 jaar geleden met mijn broertje, nooit meer echt met ze op de foto ben geweest. Ik gaf mijn jongste mijn iPhone en die heeft een, nu al dierbare, foto maakt van ons 3tjes. En ik weet nu al dat het een bijzondere foto is.

Afgelopen maandag waren ze er weer. Het gaat slechter met mijn moeder en ze wilde ondanks alles toch met mijn dochter naar school fietsen. Ik zwaaide ze uit en vertrok ook voor mijn werk. Maar ineens wilde ik het plaatje vastleggen: beiden op de fiets. Dus ik keerde snel, zocht een binnendoorweg en zag ze nog, nog net voordat ze de bocht om gingen. De foto is vaag, maar zo veel zeggend – voor mij.

Geheugen

Door de foto’s bladeren is een golf van emoties. En dat is het voordeel dat ze digitaal in je map staan: in een fotoboek plak je toch een selectie, een selectie hoe jij je voelt op dat moment over dat moment.

De leukste optie is het selecteren op personen door gezichtsherkenning. Mijn jongste dochter kwam naast mij zitten en vroeg me wat ik deed. Ik pakte haar ‘profiel’ erbij en we bladerden door 9 jaar herinneringen. Haar reacties waren goud waard. Schaterlachend, herinneringen ophalend, vragend..

Dat – dat zouden we vaker moeten doen. Want een foto maken is zo vanzelfsprekend geworden, maar er naar kijken of het samen met je kinderen weer beleven: dat vergeten we vaak. In de waan van de dag.

En deden we dat vroeger ook niet? Op de zondag? Gordijnen dicht, de diaprojector van zolder, het scherm en dia’s kijken met het hele gezin? Dat staat mij nog zo scherp op mijn netvlies. Dat waren waardevolle momenten met mijn ouders.

Schiet en kijk

Ik ben er van overtuigd dat de spontane foto’s, de foto’s waar jij als fotograaf voor gekozen hebt om het vast te leggen omdat jij er iets bij beleeft, het meest waardevol zijn en de mooiste herinneringen / emotie zijn. Wat je fotografeert maakt niet uit. Ik draaf daar misschien in door, maar ik kan je garanderen dat het zo leuk is! En dan heb je niet meer het moment van ‘had ik maar’.. maar juist het moment ‘yes, dit is leuk!’

Dus mijn advies :

  • focus op datgene wat je ziet en laat verder elke vorm van compositie los
  • Zie je een bijzondere lucht, kleur, wolk en verbaas jij je daarover? Schieten!
  • Voorkom overzichtsfoto’s : pik eruit wat op jou indruk maakt
  • maak spontaan foto’s van kleine dingen die (alleen) jij opmerkt
  • maak selfies met je kids of je naasten. Niet gemaakt, maar spontaan.
  • Acteer spontaan: wacht niet op het ideale moment want dan ben je altijd te laat. Wil je toch wachten? Maak dan een video. Dan kan je altijd ‘het’ moment eruit knippen
  • Wil je een groepsfoto maken? Gebruik dan ook eens de zelfontspanner. Natuurlijk kan je iemand vragen, maar de zelfontspanner zorgt voor net wat meer creativiteit en lol en vaak opmerkelijke foto’s
  • Zorg ervoor dat je locatie gegevens opgeslagen worden (GPS)

Terugkijken tips:

Je kan natuurlijk scrollen. Maar wat ik zelf erg leuk vind:

  • zoek op locatie. Met Apple foto’s bijvoorbeeld kan je op de kaart kijken waar de foto’s gemaakt zijn
  • Zet de gezichtsherkenning aan en laat de software leren. Het is zo leuk om dan per persoon terug te blikken
  • Verwijder niets – ook niet als je denkt dat iemand er ‘gek’ op staat. Wat je verwijdert ben je kwijt en ga je vergeten
  • Ga eens naast je kind zitten en kijk samen terug.

En, als laatste, hele belangrijke: zorg ervoor dat jij ook op de foto’s komt. In de kleine 20 jaar ben ik vrijwel altijd degene geweest die de foto’s maakte. Met als gevolg.. Wie niet op de foto staat…

Ik ga even een selfie maken met mijn dochter.

Posted in

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *